Reviews Starred Up

12 Δεκεμβρίου 2016 |

0

Starred Up

Σκηνοθεσία: Ντέιβιντ Μακένζι

Παίζουν: Τζακ Ο’ Κόνελ, Μπεν Μέντελσον, Ρούπερτ Φρέντ, Φρέντερικ Σμιντ, Άντονυ Γουέλς

Διάρκεια: 105′

Μεταφρασμένος τίτλος: «Γροθιές στους Τοίχους»

Τσαμπουκαλής έφηβος μπαίνει στην «ψειρού» και πλακώνεται στις μπουνιές με όλο τον κόσμο: φρουρούς, συγκρατούμενους, ακόμα και με τον πατέρα του που εκτίει επίσης ποινή στην ίδια φυλακή. Ένας ευσυνείδητος κοινωνικός λειτουργός θα προσπαθήσει να γίνει φίλος του και να τον πείσει να διαχειριστεί τον θυμό του. Η προτελευταία ταινία του Ντέιβιντ Μακένζι (Young Adam, Perfect Sense και, οσονούπω, Hell or High Water) μπαίνει κατευθείαν στο «ψητό». Από τα πρώτα της πλάνα, μας συστήνεται ο κεντρικός ήρωας, ένας νεαρός που περνάει από τις τυπικές διαδικασίες ελέγχου πριν τοποθετηθεί στο κελί του. Μοιάζει ήρεμος και ακίνδυνος. Τίποτα δεν προμηνύει την πρώτη του έκρηξη που, ωστόσο, δεν θα αργήσει να έρθει.

starred-up-2

Από εκεί κι έπειτα, ανάμεσα στον καινούργιο κρατούμενο και τους δεσμοφύλακες θα ξεσπάσει πόλεμος. Ο μικρός αποδεικνύεται ωρολογιακή βόμβα, με θέματα οργής και μανίες που δε μπορεί να κοντρολάρει. Κανείς δεν καταφέρνει να τον συνετίσει, ούτε καν ο πατέρας του που τυγχάνει να βρίσκεται έγκλειστος στην ίδια φυλακή. Το πράγμα πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο, μέχρι τη στιγμή που θα αναλάβει ένας υπομονετικός κοινωνικός λειτουργός να τον «θεραπεύσει».

Μέσα από ένα ιδιότυπο group therapy που περιλαμβάνει λίγους έγχρωμους κρατούμενους, ο υπάλληλος της πρόνοιας (ο Τζόναθαν Άσερ, κοινωνικός λειτουργός σε φυλακές, έγραψε το σενάριο της ταινίας βασιζόμενος στις εμπειρίες του) θα πείσει σταδιακά τον απροσάρμοστο Έρικ Λοβ να παλέψει με τους δαίμονές του, χωρίς γροθιές αυτή τη φορά.

starred-up-3

Το Starred Up είναι ακόμα ένα δράμα φυλακών, που σημαίνει ότι κάποιοι ήδη αναρωτιούνται: «έχουμε ανάγκη από άλλη μια παρουσίαση των γνωστών κλισέ που αφορούν τη ζωή στις φυλακές;». Εκ πρώτης όψεως, πρόκειται για μια λογική ένσταση. Η αλήθεια είναι ότι το φιλμ του Μακένζι δεν ποντάρει στην πρωτοτυπία. Οργίλοι κρατούμενοι, γλοιώδεις, σαδιστές σωφρονιστικοί υπάλληλοι, βεντέτες, αφεντικά της μαφίας που λύνουν και δένουν πίσω από τα σίδερα, βία, παρακμή αλλά και ύπαρξη του Καλού, εκεί που περιμένεις λιγότερο να το εντοπίσεις.

Όλα τα έχουμε ξαναδεί. Από τον εξαιρετικό Προφήτη του Ζακ Οντιάρ, μέχρι το ψυχεδελικό Bronson του Νίκολας Bίντινγκ Ρεφν (υπάρχει μάλιστα και μια σκηνή που μοιάζει βγαλμένη απ’ το συγκεκριμένο φιλμ, όταν ο τρελαμένος πιτσιρικάς ξηλώνει τα πόδια ενός τραπεζιού, πασαλείβεται με λάδι και περιμένει τους φρουρούς στο κελί του για να τους σαπίσει στο ξύλο) και καμιά πενηνταριά ακόμα, παρόμοια έργα, η συγκεκριμένη θεματική έχει, εδώ και καιρό, εξαντληθεί.

starred-up-6

Η διαφορά εδώ βρίσκεται στο νατουραλισμό. Πρόκειται για πραγματική ιστορία και οι σκηνοθετικοί χειρισμοί του Μακένζι, απαλλαγμένοι από καθετί περιττό, οργανώνονται σε μια ωμά ρεαλιστική καταγραφή που αναδεικνύει το βιωματικό στοιχείο του σεναρίου με συνέπεια. Αφαιρώντας το στυλιζάρισμα από την αισθητική του, ο βρετανός δημιουργός «γραπώνει» το πραγματικό με τρόπο που δεν συναντάται ούτε στον «σκορσεζισμό» του Προφήτη, ούτε στην art-house ελευθεριότητα του Bronson. Στα 105 λεπτά που διαρκεί το Γροθιές στους Τοίχους, είσαι κι εσύ εκεί μέσα. Πίσω από τα κάγκελα. Κι αυτό δεν σημαίνει να ζεις έγκλειστος μια γκανγκστερική περιπέτεια αλά Goodfellas, ούτε το προσωπικό σου Κουρδιστό Πορτοκάλι. Απλώς να υπάρχεις σε μια γκρίζα καθημερινότητα χωρίς ελευθερία.

Jack O'Connell as Eric in a film still from Starred Up

Πέρα απ’ την χειροπιαστή του τραχύτητα, όμως, το Starred Up διαθέτει το πλεονέκτημα να αφηγείται παράλληλα και μια συγκινητική ιστορία συμφιλίωσης ενός πατέρα με τον γιο του, κάτω απ’ τις πιο αντίξοες -προφανώς- συνθήκες. Δυο πληγωμένα αγρίμια, φύσεις κατ’ εξοχήν μοναχικές, με τη μόνη διαφορά ότι το μεγαλύτερο έχει καταφέρει, μετά από χρόνια εγκλεισμού, να επιτύχει ένα είδος κοινωνικοποίησης, ενώ το νεαρότερο, πρέπει τώρα να τα καταφέρει να συνυπάρξει με τους συγκρατούμενούς του, χωρίς να τους καταστρέψει. Ακόμα και σ’ ένα τέτοιο, ασυνήθιστο περιβάλλον, ο ρόλος του πατέρα είναι να προτρέπει προς τον συμβιβασμό, να νουθετεί και να καλεί προς συμμόρφωση με τους άτυπους κοινωνικούς κανόνες, ενώ του γιου να αμφισβητεί τα πάντα, να επαναστατεί και να συγκρούεται.

Κι αυτό μας δίνεται μόνο με υπαινιγμούς, με έναν μινιμαλισμό στην πλοκή που δεν αφήνει χώρο για σύμβολα, ταγμένο εξ’ αρχής στο ουσιαστικό και το απαραίτητο. Τα μονοπλάνα του Μακένζι –με την κάμερα πίσω απ΄ την πλάτη του κεντρικού ήρωα, ακολουθώντας κάθε του βήμα-, οι ελλειπτικοί διάλογοι και φυσικά οι εξαιρετικές ερμηνείες (ολόκληρου του καστ αλλά κυρίως αυτή του συγκλονιστικού πρωταγωνιστή Τζακ Ο’ Κόνελ, τον οποίο είχαμε θαυμάσει στο ’71, αλλά και του κινηματογραφικού του μπαμπά Μπεν Μέντελσον), δημιουργούν ανεπαίσθητα και χωρίς τυμπανοκρουσίες, ένα αδρά σκιαγραφημένο φιλμικό σύμπαν που σε απορροφάει σιγά-σιγά, μέχρι να καμφθούν εντελώς οι αντιστάσεις σου και να το κατοικήσεις σαν ακόμα ένας φυλακισμένος.

starred-up-5

Όταν θα έχεις βρεθεί εκεί, δε μπορεί παρά να σε παρασύρει το δράμα αυτών των δυο ανθρώπων που δε διάλεξαν το πεπρωμένο τους αλλά μάλλον τους διάλεξε αυτό (όπως συμβαίνει, άλλωστε, με όλους) κι έτσι αγωνίζονται να το υπερκεράσουν, να αρθούν, έστω και για λίγο, πάνω από τα καταπιεστικά ένστικτά τους για να γίνουν οικογένεια μέσα στην κόλαση, παλεύοντας (κυριολεκτικά και μεταφορικά) να μην ξεχάσουν ότι το εύφλεκτο αίμα που ρέει στη φλέβα του ενός, κυλάει και στη φλέβα του άλλου. Τότε, μέσα σε ένα συναισθηματικό κρεσέντο, όπου δοκιμάζονται σωματικές και ψυχικές αντοχές, θα επέλθει αναπάντεχα ο εξαγνισμός. Κι εσύ σαν θεατής θα ξεχάσεις την όποια έλλειψη πρωτοτυπίας για να κρατήσεις στη μνήμη σου ένα έργο ειλικρινές, τραυματισμένο και περήφανο. Περίπου σαν τους ήρωές του.




Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Back to Top ↑