Man on the Moon

Σκηνοθεσία: Μίλος Φόρμαν

Παίζουν: Τζιμ Κάρεϊ, Ντάνι Ντε Βίτο, Κόρτνεϊ Λαβ

Διάρκεια: 119′

O Άντι Κάουφμαν δεν υποσχέθηκε ποτέ στο κοινό του γέλια, χαχανητά και μειδιάματα. Το μόνο για το οποίο δεσμευόταν ολόψυχα ήταν η ντελιριακή του προσπάθεια να προσφέρει «διασκέδαση», τουλάχιστον σύμφωνα με τον δικό του εξωφρενικό ορισμό της λέξης. Ο Κάουφμαν μπορεί να έμεινε στην ιστορία ως ο πλέον αντισυμβατικός stand up comedian, αλλά υπερέβαινε κατά πολύ την καταστατική ταυτότητα ενός κωμικού. Επί της ουσίας, οι παραστάσεις τους αποτελούσαν μια εξερεύνηση των ορίων της πρόσληψης, της ευρηματικότητας, των απαγορευμένων πτυχών του χιούμορ στην ενήλικη ζωή και τη λογικά διαρθρωμένη κοινωνική καθημερινότητα.

Ο Κάουφμαν απεχθανόταν τα ανέκδοτα και τα πατενταρισμένα αστεία, ανατρέχοντας συνεχώς σε μια επίκληση της άφθαρτης παιδικότητας. Εκεί όπου ένα αστείο μπορεί να επιβιώσει εμμονικά και ακατάληπτα για ώρες, εκεί όπου το γέλιο προκύπτει σχεδόν ως ένα σωματικό αντανακλαστικό, δίχως τη μεσολάβηση επεξεργασίας και ερμηνείας. Ο Άντι Κάουφμαν, στη μνήμη του οποίου αφιέρωσαν οι REM το τραγούδι Man on the Moon, που δανείζει τον τίτλο του και στο biopic του Μίλος Φόρμαν, ήταν ένας αστροναύτης από μακρινούς γαλαξίες που προσεδαφίστηκε σε έναν πλανήτη αλλόκοτης σοβαροφάνειας. Και αποφάσισε να τον εποικίσει ολομόναχος, επιβάλλοντας τους δικούς του όρους.

Το Man on the Moon στρογγυλεύει ίσως κάποιες γωνίες όσον αφορά τον βίο και τα πεπραγμένα του Κάουφμαν, αλλά παραμένει βαθιά «καουφμανικό» στον πυρήνα του, γεγονός που του εξασφαλίζει το σημαντικότερο κομμάτι της γοητείας του. Ο Φόρμαν αποδίδει τον δέοντα φόρο τιμής στην τιμώμενη περσόνα, διεισδύοντας στο πεισματάρικο, ιδεοληπτικό, μονομανιακό όραμά του. Χωρίς να επενδύει ούτε στο πατροπαράδοτο κωμικό στοιχείο ούτε σε μια ακαθόριστη νοσταλγία για παλιούς καλούς καιρούς αυθεντικότητας και πρωτοτυπίας, μας βυθίζει στον δαιδαλώδη εγκέφαλο ενός ανθρώπου που έστεκε έμπλεος μπροστά στην ομορφιά του λάθους, του ατυχήματος, του διφορούμενου.

Το Man on the Moon αποτυπώνει την οδύνη του αποτυχημένου αστείου, της κακόγουστης φάρσας, του τραβηγμένου από τα μαλλιά μανιερισμού, των στοιχείων που ήταν δηλαδή ραμμένα στο δέρμα της κωμωδίας του Κάουφμαν. Και κατορθώνει να τρυπώσει στον ψυχισμό ενός ανθρώπου που αντιμετώπισε τη ζωή, αλλά και τον θάνατό του, ως μια αδιάκοπη παράσταση. Ο Κάουφμαν αντιλαμβανόταν το γέλιο ως μια αντίδραση του ανθρώπου στο παράλογο της ζωής και έχτισε την καριέρα του πάνω σε μια λεπτή διαχωριστική γραμμή που θολώνει απρόκλητα τα όρια ανάμεσα στο φτιαχτό και το αυθόρμητο, ανάμεσα στο προκάτ και το αβίαστο. Ως εκ τούτου, ξέφυγε αμετάκλητα από τις δαγκάνες της επιτυχίας και της αποδοχής. Ένα ολιγομελές κοινό που αυτό-παγιδεύεται οικειοθελώς, η παγωμένη στιγμή της ξέπνοης υποδοχής, η αδρεναλίνη της μέθεξης σε ένα άλλο κόσμο, η πλήρης κατάργηση της διάκρισης μεταξύ “on” και “off”. Ο Άντι ήταν πάντα εντός λειτουργίας, αλλά μονίμως με την πρίζα βγαλμένη.

Ο Τζιμ Κάρεϊ ρίχνεται με θάρρος, αλλά πάνω απ’ όλα με αυταπάρνηση, σε έναν ρόλο που δείχνει αφενός να του ταιριάζει γάντι κι αφετέρου να απαιτεί από αυτόν σπουδαίες και γενναίες θυσίες. Από τη μια, η σωματοποίηση του εγκεφαλικού χάους, η πλαστικότητα και η σπασμωδικότητα των «αδέξιων» κινήσεων του Κάουφμαν (που ήταν προφανώς απόρροια σχολαστικής προεργασίας), η παραληρηματική άφεση σε μια συνθήκη ελεγχόμενου παλιμπαιδισμού, σχεδόν βροντοφωνάζουν το όνομα του Κάρεϊ. Από την άλλη, ο Κάρεϊ ήταν αναγκασμένος όχι απλώς να απεκδυθεί τον μανδύα του διασκεδαστή, αλλά να σφιχταγκαλιάσει τις σχεδόν υπαρξιακές αγωνίες του Κάουφμαν, οι οποίες βρίσκουν διέξοδο μέσα από αυτή τη μορφή επιθετικής και χονδροειδούς ιλαρότητας.

Το Man on the Moon δεν επιχειρεί να αποκωδικοποιήσει το μυστήριο που άκουγε στο όνομα Άντι Κάουφμαν, ούτε να το ανατέμνει χειρουργικά. Απλώς, τσαλαβουτά μέσα του και του αποτίνει ένα παιγνιώδη και ανά στιγμές συγκινητικό φόρο τιμής. Αφήνοντας ένα σαρδόνιο χαμόγελο, σαν αυτό που πλημμυρίζει το ενήλικο πρόσωπό μας, τη στιγμή που ασυναίσθητα (κι ανομολόγητα) καμαρώνουμε για μια ζημιά, μια σύγχυση, ένα μπέρδεμα που δημιουργήσαμε τάχα μου άθελά μας.




Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

Back to Top ↑
  • CineDogs TV

  • Γιώργος Παπαδημητρίου

  • CineDogs Supporters

  • Cinedogs Opinions

    Τα "Παράσιτα" του Μπονγκ Τζουν-χο βγαίνουν στις αίθουσες και εμείς θέλουμε να μάθουμε. Ποιος είναι ο αγαπημένος σας Χρυσός Φοίνικας την τελευταίας 5ετίας;
  • FB Cinedogs

  • Latest